Mae ymgyrch ‘Rheolau Gwirion’ yn nodi gweithdrefnau pob dydd a all effeithio’n anfwriadol ar iechyd a gofal
Mae adroddiad newydd o’r enw ‘Rheolau Gwirion’, gan Gomisiwn Bevan, y prif felin drafod annibynnol ar iechyd a gofal yng Nghymru, a Llais, corff llais y dinesydd ar gyfer iechyd a gofal cymdeithasol, yn tynnu sylw at sut y gallai addasiadau bach i ddulliau darparu gwasanaethau helpu i symleiddio gwasanaethau a gwella profiad cleifion a staff.
Casglwyd bron 800 o ymatebion, gan ddangos y cyfleoedd i wneud iechyd a gofal yn fwy effeithlon ac effeithiol.
Mae cannoedd o staff rheng flaen a chleifion yng Nghymru wedi tynnu sylw at y rheolau a’r gweithdrefnau pob dydd a all effeithio’n anfwriadol ar y gallu i ddarparu iechyd a gofal yn effeithiol – yn ogystal â chynnig gwelliannau, o leihau gwaith papur diangen i newid prosesau archebu sydd wedi dyddio.
Dywedodd Prif Weithredwr Llais, Alyson Thomas:
“Mae’r ymatebion i’r ymgyrch Rheolau Gwirion yn tynnu sylw at rywbeth a glywn bob dydd: mae pobl eisiau systemau iechyd a gofal sy’n gweithio gyda nhw, nid yn eu herbyn. Mae’r enghreifftiau hyn yn datgelu cyfleoedd ar gyfer gwelliannau syml a synhwyrol a allai wneud gwir wahaniaeth i staff a chleifion. Drwy weithio gyda Chomisiwn Bevan a phartneriaid ledled Cymru, rydym yn sicrhau bod lleisiau pobl yn gyrru’r newidiadau sydd eu hangen i gael gwared ar rwystrau, lleihau gwastraff ymdrech a chreu system sy’n darparu gofal yn y ffordd mae pobl yn disgwyl ac yn haeddu.”
Dywedodd Cyfarwyddwr Comisiwn Bevan, Dr Helen Howson:
“Ar adeg pan fo gweithwyr proffesiynol ac arweinwyr ym maes iechyd a gofal dan bwysau dwys eisoes, rydym am nodi ffyrdd ymarferol o leihau’r pwysau hwnnw a gwneud gofal bob dydd yn well. Mae’r gwaith hwn yn ymwneud â deall y rhwystrau y mae pobl yn eu hwynebu wrth ddarparu ac wrth gael mynediad at ofal, a chydnabod y gall rheolau a gyflwynwyd am y rhesymau cywir ddyddio neu greu canlyniadau anfwriadol.”“Roedd yr ymateb i’n hymgyrch ‘Rheolau Gwirion’ yn drawiadol a chasglodd bron 800 o enghreifftiau o reolau, arferion a rheolau diangen sy’n rhwystro rhoi neu gael gofal da. Gyda’n gilydd, maent yn dangos bod awydd gwirioneddol am newid; i symleiddio, hwyluso a chryfhau’r system fel bod amser ac egni canolbwyntio ar ofal effeithiol ac effeithlon.”
Amcangyfrifir bod tua 20–30% o'r holl adnoddau a fuddsoddir mewn systemau iechyd a gofal yn cael eu colli i wastraff [1]. Arweiniodd hyn Gomisiwn Bevan a Llais i ofyn un cwestiwn syml:
“Pe gallech chi dorri neu newid unrhyw reol(au) i wella profiad gofal i gleifion, teuluoedd neu staff yng Nghymru, beth fyddai hynny?”
Daeth y mwyafrif o'r ‘rheolau’ a gyflwynwyd gan weithwyr y gwasanaeth, a thua chwarter gan aelodau o’r cyhoedd. Ymhlith yr enghreifftiau roedd rheolwr ward yn cwblhau ‘chwe awr o waith papur’ yn dilyn cwymp bach, a dywedwyd wrth gleient bod angen iddo ffonio i wneud apwyntiad – er ei fod yn sefyll o flaen y derbynnydd.
Cafodd yr ymgyrch ei hysbrydoli gan ymgyrch y Sefydliad Gwella Gofal Iechyd (IHI), Breaking the Rules for Better Care, a archwiliodd yn wreiddiol y rhwystrau a brofwyd gan bobl sy’n gweithio ac yn defnyddio gwasanaethau iechyd yn yr Unol Daleithiau.
Gan adeiladu ar y gwaith hwn, bu Comisiwn Bevan mewn partneriaeth a Llais, yn gofyn y cwestiwn syml ynghylch sut i wella pethau yma yng Nghymru. Cafodd yr ymatebion eu categoreiddio i 10 thema, gyda bron hanner (48%) yn dod o dan Weithrediadau a Darparu Gwasanaethau. Roedd categorïau nodedig eraill yn cynnwys Gwasanaethau Clinigol, Cyfathrebu, a Digidol a Gwybodaeth.
[1] D.M. Berwick, S. Loehrer and C. GuntherMurphy – Breaking the Rules for Better Care (2017).